BRISEL – Evropska komisija objavila je novu listu za privremene suspenzije Šengenskog sporazuma na unutrašnjim granicama EU, a čini se da je zapadni Balkan jedan od najčešće navođenih razloga za neophodnost uvođenja takvih kontrola.
Napomene radi, Šengen je sporazum kojim su zemlje članice odlučile da ukinu unutrašnje granice kako bi maksimalno omogućili slobodu kretanja i poslovanja, a zauzvrat su se dogovorile kako da sprovode zajedničku bezbjednosnu politiku na spoljnim granicama. Sporazum je funkcionisao do izbijanja migrantske krize 2015. godine, kada je dio zemalja, posebno onih koje su bile prve na udaru migrantskih tokova, odlučio da propušta migrante ka zemljama u unutrašnjosti EU, žaleći se da nemaju dovoljno smještaja i kapaciteta da se riješi problem smještaja ljudi dok se procesuiraju njihovi zahtjevi za dobijanje azila na njihovoj teritoriji.
Upravo je taj problem na zapadnom Balkanu naveden kao glavni razlog za suspenziju Šengena. Među zemljama koje su to navele kao razlog su Slovenija, Italija, Austrija, Poljska, Njemačka i Francuska.
Osim migrantskih tokova na zapadnom Balkanu, zemlje članice su navele i druge razloge zašto je potrebno da uvedu kontrolu unutrašnjih granica, kao što su terorizam, međunarodni kriminal, islamski ekstremizam, kao i ruske prijetnje Evropi povodom rata u Ukrajini.
Neke od ovih razloga navela je Slovenija opravdavajući potrebu da pojača kontrolu svojih granica.
“Postoje ozbiljne prijetnje javnoj politici i unutrašnjoj bezbjednosti koje predstavljaju kontinuirani događaji povezani s terorizmom i organizovanim kriminalom, uključujući krijumčarenje i trgovinu oružjem, rizik od infiltracije terorista u migratorne tokove preko zapadnog Balkana i radikalizovanih islamista koji potencijalno ulaze u evropske gradove tokom sezone praznika”, navedeno je u slovenačkom obrazloženju Evropskoj komisiji. Prema tom dokumentu, kontrola granica tražena je u periodu od 22. decembra 2024. do 21. juna 2025. godine, i to na granici prema Hrvatskoj i Mađarskoj. Slovenačke službe još su navele hibridne prijetnje Rusije, rusku agresiju protiv Ukrajine, kao i pokušaj ruskih državljana da ilegalno uđu u Sloveniju.
U sličnom periodu i sa sličnim obrazloženjem, Evropskoj komisiji obratila se i Italija, a zahtjev se odnosi na italijansko-slovenačku granicu. Kao razlozi su navedeni “kontinuirana prijetnja terorističkih infiltracija u migratorne tokove duž mediteranske i balkanske rute, tekuće krize u istočnoj Evropi i na Bliskom istoku, sve veći migracioni pritisci i rizik od infiltracije terorista, rizik od nasilnih akcija protiv izraelskih građana i terorističkih aktivnosti, i pojačani sigurnosni rizici povezani sa univerzalnim jubilejom Katoličke crkve”.
Slične razloge navela je i Austrija za potrebu kontrole granice s Češkom, ali u nešto ranijem periodu, odnosno od oktobra 2024. do aprila ove godine. Kao razlozi su navedeni rizici povezani sa iregularnom migracijom, kao što su balkanska ruta, migracioni pritisak u predgraničnom području, kao i opterećenje sistema za prihvat azila i osnovnih službi. Dalje su navedeni ruski agresorski rat protiv Ukrajine i bezbjednosna situacija na Bliskom istoku, kao i terorističke grupe. Austrija je najavila kontrole na granicama sa Češkom i Slovačkom.
Prema evropskim regulativama, uskraćivanje slobode kretanja mora biti striktno obrazloženo postojanjem stvarne, prisutne i dovoljno ozbiljne prijetnje, čije bi uvođenje zaštitilo jedan od osnovnih interesa društva.
Pratite nas na našoj Facebook i
Instagram stranici, kao i na
X nalogu.
